ئەمە بڵاوبكەوە
FaceBook  Twitter  

 

 

نوسینی :شێخ صدیق

 

 

قوتابخانە و خوێندنگەی زانستی پێ درووست دەكرا . پەیمانگای فێركاری تار ژەنین كوچە و كۆڵانەكان پڕكرابوون , لەسەرتاسەری ووڵاتدا ، گەنج و پیر و مناڵ و ژن دەچوونە پەیمانگاكان تاریان دەخوێند ... تار بووبوو بە بەشێك لە ژیانی خەڵك ، ئایین نەهاتبوو ، بڕوای مرۆڤەكانی ووڵات تار خوێندن بوو ... هەموو كەسێك دەبوو تار بخوێنێ‌ ... تار ڕووحی پاكی دەبەخشی دڵەكانی پاك و بێگەرد دەكرد ... ژیان خۆشەویست بوو ....

× × ×

لە ترسی ئاتەشگە زەردەشتیەكان ، نەقشی دوو باڵی بیرو باوەڕی زەردەشتیان لە كارگەی تارسازان هەڵواسرابوو ...چونكە بەر لە هاتنی ئاینی زەردەشتی بیروباوەڕی ئایینی نەبوو ، تەنها تار بوو بوو بە بڕوای ڕووحی مرۆڤەكان , لە ماڵان و كوچە و چیاو ڕووبارەكان هەموو كەس لە گەڵ تاردا دەژیا ن و تاریان دەژەنی . خودا بوونی نەبو ، مۆسیقا و تار بووبوونە یاسای ووڵات و ژیان بە ژێی مۆسیقاكانەوە بەسترابوونەوە .. ئایینی زەردەشت كرا بە ئایینی فەرمی دەوڵەت و بە زۆرە ملێ‌ هەموو خەڵك كران بە هەڵگری بیری زەردەشتی، باپیرە گەورەم ئاڤێستای كردە ، پەرتووكی پیرۆزی ئاسمان ، دەچووە ئاتەشگەكان كۆڕی ئاگری جۆش دەداو بوو بە تار ژەنی ژووری ئاتەشگای زەردەشتیەكان و دەف ژەنی سرووتەكانی پیرانی ئاتەشگا... بەیانیان لە كارگەی تار سازان سەرپەرشتی تارسازی دەكرد و ئێوارانیش تار ژەن و دەف ژەنی سروتەكانی ئاتەشگا بوو ... 

بارام بە تاسوقەوە گوێی لە قسەكانی گرتبوو ، لە نێوان ئەم بە سەر هاتانەدا ، زانستی لەسەر مۆسیقا و نۆتەی نوێ‌ سرووشت دەست دەكەوت . گووتی: سوهرابی تار ژەن پێم خۆشە گوێ‌ بگرم لە دەف ژەنی سرووتی ئاتەشگای زەردەشتیەكان ...

سوهرابی تار دەفێكی دەستایە وگووتی : مێژووی ئەم دەفە بۆ 100 ساڵی ڕەبەق دەگەڕێتەوە , بە پێستی ئاسك درووست كراوە ، ئەوەتا نیشانەی تارسازانی لەسەرە . باوكم درووستی كردووە . هەندێك دەفەكەی ئەم دیوو دیوو كرد ، وەكو پڵنگ ئامبازی ژەنین بوو, دەنگی دەف دۆڵ و شاخ و ئاسمانی پڕكردبوو ، مرۆڤ بڕوای نەدەكرد, پیاوێكی بە تەمەنی 250 ساڵە ئاوا دەف بژەنێت .. دەستەكانی بەرز دەكردەوە , بۆ بۆ بنمیچی خانووەكە سەمای بە ئاواز و دەنگی دەكرد، ڕووح لەبەردەم ئەو ژەنینەدا دەتوایەوە ... هەستی دەكرد رووحی تێكەڵ بە ژەنینی دەفەكە دەبوو ، هێزێك پەلكێشی دەكرد وای هەست دەكرد ڕووحی لە جەستەی دێتە دەرەوە خاڵی دەبۆوە ... لە ناكاو دەفەكەی داناو لە گۆزەكەی تەنیشتی دووقاپی تەختە شەرابی پڕكرد و گووتی : من لە ئاتەشگای زەردەشتیەكانەوە فێری شەراب درووستكردن بووم . ووردە ووردە هەستی دەكرد ، تێكەڵ بە ڕووحی زەردەشت دەبوو ، جەستەی پڕبوو ، لە ژەنینی دەفەكانی ئاتەشگا و شەرابەكە بە تەواوی تێكەڵی ڕووحی زەردەشتی دەكرد ...

× × ×

بارام بەیانی بە ئاگا هاتەوە ، چووە دەرەوەی كوختەكە بەفر دەباری و كزەبایەكی سارد هەڵی كردبوو ، گوێچكەكانی سور هەڵگەڕان . لە تاو سەرمای بە تین خۆی كردەوە ، بە كوختەكەداو ، هەندێك داربەڕووی ووردكراوی لە سووچێكی ژوورەكەدا هەڵگرتوو ، ئاخنیە ناو سۆپاكەو ئاگرەكە گەشایەوە و سۆپاكە سوور سوور بۆوە ، كتریە چایە ڕەشەكەكەی پڕ كرد لە ئاو هەندێك گەڵا چای كردە ناوی لە سەر سۆپاكە داینا .... 

خۆی خزاندە ناو جێگەكەی بیری لە خێزانی سوهرابی تارژەن دەكردەوە ... لە ناكاو سوهرابی تار لە خەو هەستاو بەیانی باشی لێكردوو ، هەستایە سەرپێەكان و سەرێكی لە كوختەكە بردە دەرەوە گووتی : زۆر ساردە هەر دەبارێت ... لە تەنیشت سۆپاكەوە دانیشت و سەیرێكی بارامی كردوو گووتی : نەمزانی خەڵكی كوێی و بۆ كوێ‌ دەچیت بۆ ڕێگەت كەوتۆتە، ئەم شاخە بەرز و یاساغانە ، ئەوەی ڕێگەی كەوتبێتە ئەم لوتكانە نەگەڕاوەتەوە ، یان سەرما لە ناوی بردوون یان گورگ خواردوونی .... بارام گووتی : ڕەنگم لە ناو باران و بەفر و سەرما گرتووە ، ڕاهاتووم بە ژیانێك كە سەرچاوەكەی سرووشتە مرۆڤ زۆر جار بیر لەوە دەكاتەوە ، مردن لە ژیان باشترە یان ڕاكردن لە دەست ئەم ژیانە بێ‌ بەهایە ... بڕوام وایە مرۆڤ ئەگەر یاخی نەبێت ناتوانێ‌ خۆی بدۆزێتەوە ، خێزان چوار چێوەیەكە دەمان بەستێتەوە ، ژیان لە زیندان دەچێت ، مرۆڤ لە ژیاندا خۆی دەدۆڕێنێ‌ بۆیە ئارەزووی یاخی بوون و سەركێشی دەكەم .... 

دەمەوێت بچم بۆ چیای مارزان پوورخورشید ببینم .. سوهرابی تار كەمێك لە بارام ڕاما و گووتی : پوورخورشید دەناسی ؟ بارام گووتی : بەڵێ‌ . سو هرابی تار گووتی : پوورخورشید لای من فێری دەف ژەنین بوو ، كاتێ‌ مناڵ بوو ، باوكی دەیهێنایە لام ، تاكو بتوانێ‌ فێری دەف ژەنین بێت ... پوور خوورشید زیرەك بوو هەر وانەیەكم پێ‌ دەگووت خێرا فێری دەبوو ، كەمتر لە ساڵێك بوو بە باشترین دەف ژەن.

شێخ مەلیك بە فەرەیدوونی گالیسكەوانا داوای دەفی لە من دەكرد ، منیش باشترین دەفم بۆ دەروێشەكانی درووست دەكردوو،ساڵی دووجار داوای دەفم بۆدەنارد , ئەگەر چی ڕێگاكان سەخت ودواژبون بەئاسانی نەدەگەششتەدەستی بەڕێگا یاساغەكاندا, پیاوەكۆڵبەرەكان بەسواری گالیسكە كان دەیان گەیاندەدەستی وئەویش خۆشحال دەبوو..

× × ×