ئەمە بڵاوبكەوە
FaceBook  Twitter  

ئەگەر تیژ تـێپەڕ سەیری دۆخی عێراق لە دوای دامەزراندنیەوە تا ئیستا بکەین ،دەبینین مێژووی پەیوەندی نـێوان دەوڵەت و کۆمەڵگە لەم عێراقەدا،مێژووی پەیوەندییەکی پـڕ لە کێشە و گرفت و سیخناخ بە نەبوونی بـڕوا و متمانەی هاوڵاتیەکانی بەرامبەر بە حکومەت و سیاسەت.

دەوڵەت هێندەی تێکشکێنەری کەسێتی و ژیانی تاکەکان و ڕووبەری پێکهاتەی کۆمەڵایەتی گروپە جیاوازەکانی دەرەوەی خۆی بووە،ئەوەندە پشتوپەنایان نەبووە،دەوڵەت ئەوەندەی ئامێرێک بووە بۆ چەپاندنی مرۆڤەکانی ئەوەندە کەرەستەیەک نەبووە بۆ پاراستنیان،ئەمەش دەگەڕێتەوە بۆ نەبوونی شەرعییەتی سیاسی ئەو پێکهاتەی کە دەوڵەت هەیەتی و نەبوونی سیستەمی نوێنەرایەتی کە تەعبیر لە خواستی هەموو کۆمەڵگە بکات، هەر لە دامەزاندنیەوە کە مەلیکێکی بۆ هاوردە دەکەن و دەیسەپێنن ئیتر کێشەکانی عێراق ڕۆژ بە ڕۆژ کەڵەکەبوون.

هاوکات نەبوونی دیموکراسی و سیستەمی پارلەمان و حکومەت یەکێکە لەو گرفت و بەربەستەی کە لە کۆمەڵگەی عێراقی و ڕووبەری سیاسی داگیرکردووە،چونکە ئەو پەڕلەمان و سیستەمە بەناو دیموکراسیە درۆیینەیە بۆیە دەوڵەت هیچ کاتێک پێکهاتەیەکی سەربەخۆ و بێلایەن نەبووە کە لەسەرووی هەموو بەرژەوەندیەکانەوە کار بکات، ئەم تێکەڵ کردنەی دەوڵەت و کەس"شەخس" لە وێنەی مەلیک و سەرۆک و حیزب و دەوڵەت و کۆمەڵگە، دەرئەنجامی ترسناکی سیاسی و کولتووری و ئابووری و کۆمەڵایەتی و مرۆیی لێکەوتۆتەوە،نمونەی زیندوش خۆپیشاندانەکانی ئێستای بەغا و شارەکانی خوارەوە دەرنجامی داڕوخانی تەواوی سیستەمەکەیە کە بۆگەنی کردووە .

عێراق لە دامەزراندنیەوە تا ئەمڕۆ ئەگەر وورد سەیری ئەوشتە بکەیت کە ناوی دەۆڵەتە لە عێراق! لە دەزگایەک بۆ داپڵۆسین و چەوسانەووە هیچی تر نەووە، داپڵۆسین و چەوسانەووە بەهەموو شێوەکانیەوە وەک فیزیکی جەستەیی و ئابووری و دەروونی ...هتد،تازەترین نمونەش کوشتن و فڕاندن و بریندار کردنی خۆپیشاندەرانە کە بۆ مافی خۆیان لە شەقامن.

بۆ ئەوەی لە کێشەکانی عێراق بگەیت،دەبێت لەو کێشە مێژووییە بگەیت کە عێراقی تێدا دروستبووە،و پاشان لەو پەیوەندییە ئاڵۆزە بگەیت کە لە نێوان دەوڵەت و کۆمەڵگەدا هەیە،کێشەی سەرەکی ئەم پێکهاتەیە نەیتوانیوە ببێت بە دەزگایەک کە خاوەنی شەرعییەتی سیاسی و دەستووریی باوەڕپێکراو بێت لەلایەن تەواوی کۆمەڵگەوە و شکۆکەشی لە سەرووی شکۆی عەرەبی سونی و عەرەبی شیعی و کورد و مەزهەب و حیزب و عەشیرەت و بنەماڵەوە بێت،فۆڕمێکی دەوڵەتمان هەیە کە ئەندازیاری عەقڵ بچوک سیاسەتی بۆ دادەڕێژێ ، کە تەنها ئەو گروپە دەبینێت کە هاو ئاوازیەتی وەک سەردەمی سەدام و سونە و ئێستای شیعە .

بۆیە لەهەر سەردەمێکدا هێزی باڵادەست دەبێت بە ئەندازیاری سیاسەتی دەوڵەت،نەک حکومەت و پارلەمان ،کە لە جەوهەردا دوو پێکهاتی سیاسین کە لە دنیایی دیموکراسیدا ملکەچی دەستوور و یاسا و ڕێساکانی سیستەمی دیموکراسین.

کاتێ دەبینی هێزی دەسەڵاتدار لە دامەزراندنی عێراقەوە تا هەنوکە دنیابینی خۆی ڕاستەوخۆ گوێزاوەتەوە بۆناو دەزگای دەوڵەت،ئەم دنیابینیە تەنها سیاسی نین،بەڵکو دنیابینی ئابووری و کولتووری و هتد...،لە عێراقدا دەوڵەت هیچ کاتێک پێکهاتەیەکی بێلایەن نەبووە،بۆیە هێزی سەر کورسی دەسەڵات بەرامبەر نەیارە سیاسی و نەتەوەیی و دنیا بینیە جیاوازەکان بێلایەن نەبوون،بەم شێوەیە دەزگای دەوڵەت هەمیشە لایەنێکی چالاک بووە لە ناکۆکیە سیاسیەکان.

دەزگای دەوڵەت لە عێراقدا پێکهاتێکی بێلایەن نەبووە ، لەسەرووی پەیوەندییە مەزهەبی و نەتەوەیی وحیزبی و ناوچەیی و بنەماڵەوە کار بکات،مێژووی ئەم تێکهەڵکێشانی دەوڵەت لەگەڵ مەزهەب ، لەگەڵ سەرۆک،لەگەڵ حیزب،لەگەڵ ئایین و ئایدیۆلۆژیا،ناشیرینترین لاپەڕەکانی مێژووی سیاسی عێراق پێکدەهێنن،ئەم کولتوورە سیاسیە تا هەنووکە بەردەوامە ، تا ئەم دنیابینیە سیاسیە دەسەڵاتداربێت، تا شکۆی مەزهەب ،نەتەوە ،کەس ،خێزان ،بنەماڵە،خێڵ،حیزب،لەسەرووی شکۆی دەوڵەت و پارلەمان و حکومەتەوە بـێت بێ خزمەتگوزاری بێ سیستەمی بـێ مووچەیی بێ کارەبایی بێ سەرەوبەرەیی بێ یاسایی بێ دادی و بێیەکان هەر زیاد دەکەن .!

  • 1