ئەمە بڵاوبكەوە
FaceBook  Twitter  

خەلەكا پێنجێ‌ و داویێ‌

كورد گەلەك حەز ل دانوستاندن و دایەلۆكێ‌ دكەن:

ئالیێن داخوازا دانوستاندنان دكەن زێدە پێشنیارا وان ئالیانە یێن دكەڤنە دبن رەوشێن نە سرۆستی و نە نورمال دە، لجەم كوردان ئاراستەیا ئەڤێ‌ داخوازیێ‌ بەرۆڤاژیە، كورد د حالەتێن بهێزبونێ‌ دە ژی ژ دانوستاندنان نارەڤن و زێدە متمانە ب دایەلوكێ‌ هەیە، پشتی سەرهەلدانێ‌ رژێما دكتاتوری كەڤتە بن ئابلوقەیەكا ئابوری و د هەموو ملەكێ‌ دە هاتە دورپێچكرن، دیسان د قادا نیڤ نەتەوی دا ژی تێكەلیێن وێ‌ یێن دبلوماسی ب تەمامی هاتنە ژناڤبرن.

رژێم لبەندا گڤاشتنێن مەزنتر بوو ژ ئالیێ‌ وەلاتێن زلهێز ڤە، گومانێن بەردەوام ل رژێما زوردار دهاتنەكرن و وەكە گەفە لسەر دەڤەرێ‌ دهاتە هەژمارتن، د ئەڤێ‌ جیهانا بەرفرەهدا ئەڤ رژێما دروندە مابوویە بێ‌ هەڤال و دوست، تەڤگەرا كوردستانێ‌ دڤێ‌ قوناغێ‌ داژی دەرگەهێ‌ دانوستاندنان دگەل رژێمێ‌ ڤەكر و خواست ب رێكا دانوستاندنان پرسگرێكا گەلێ‌ كورد چارەسەركەن ودانپێدانێ‌ ب مافێن رەوایێن گەلێ‌ كورد بكەن.

د حالەتێن لەوازی و دورپێچیێ‌ داژی رژێم هەر وەكە جاران ب زهنیەتەكا شوڤینی دخواست هەلویستێن خوە ئاڤاكەتـ، ئەو ڕەفتارو كریارێن هوڤانە یێن د دەما خوە دە ئەنجامدای مینا (پرۆسیسا ئەنفالان، كیمیاباران و بكارئینانا چەكێن قەدەغەكری، گورێن بكومەل و زیندەبەچال) نەدڤیا دانپێدانێ‌ ب وان شاشیان بكەت و داخوازا لێبورینێ‌ ژ گەلێ‌ كورد بخوازیت، لسەر لێڤێن دارێ‌ سێدارێ‌ ژی بارزان تكریتی دگوت نها ژی ئەو رۆژ ڤەگەرن ئەز هەمان هەلویستی بێ‌ دوودلی دێ‌ دوبارەكەم، چەند زولم و ستەم ل گەلێ‌ كورد ژی هاتیەكرن، كورد هەر حاقدنابن لسەر كەسێ‌ و باوەریێن خوە ژ پێكڤە ژیانێ‌ ژ دەست نادەن.

دەستكەفتێن ئیرۆ بەرهەمێن سەرهەلدان و كوچا ملیونی نە:

ئێك هەلویستیا گەلێ‌ كورد د سەرهەلدانێ‌ دا، ترسەك مەزن ئێخستە دلێن نەیار و داگیركەرێن كوردستانێ‌، یا ژ سەرهەلدانێ‌ گرنگتر ژی بریارا كوچا ملیونی یا تێكرایا تەخ و توێژێن كومەلگەهێ‌ كوردستانی بوون، ب ئەڤێ‌ بریارێ‌ جڤاكێ‌ نیف نەتەوی هوشیاركر و مەسیجەكا شەرمزاریێ‌ ژ بێدەنگیا وان ڕە شاند، كو هەر تم لهەمبەری ئەوان تراژیدێن ب سەرێ‌ گەلێ‌ كورد هاتی یێن دورەپەرێز بوونە، ئێدی جڤاكێ‌ نیف نەتەوی نەجار بوو بێدەنگیێ‌ بشكێنیت و ب پراكتیك هەلویستێن خوە پێخیتە وارێن جیبەجیكرنێ‌، ڕەنگڤەدانێن بریارێن وان ب رەنگەكێ‌ پوزەتیف بەلانسا هێزێ‌ د بەرژوەندا گەلێ‌ كورد دا ڕاكێشا.

تێكوشانا گەلێ‌ مە راستە ژ سەرهەلدانێ‌ دەستپێناكەت، لێ‌ بویەرێن د سالا (1991) ێ‌ دە هاتیە پێش گەلەك یێن ب باندۆر و كاریگەربوون، چونكە یەكەمین جارە گەلێ‌ مە ب هەموو پێكهاتێن خوەڤە مان و نەمانا خوە بهەڤرە گرێددەت و هەلویستێن چارەنڤیساز دئافرینیت، ب جسارەتەك پڕ مەزن ژ داگیركەران ڕە دبێژیت: بەسە ستەم .. بەسە زوری .. بەسە داگیركاری، ئەڤان هەلویستان رەۆشا كوردا كێشایە دقوناغەكا نوی و گەلەك ب نرخ دا، لەوما ژی بیرەوەریا سەرهەلدانا بهارا نوتو ئێكێ‌ و كوچا ملیونی دەستكەفێن نەتەوی و نیشتمانی یێن هەموو گەلێ‌ كوردستانێ‌ نە ..!

خالێن پوزەتیف یێت تەڤگەرا كورد ل چاخێن سەرهەلدانێ‌:

◦ تیمورك ب پراكتیك دناڤبەرا هێز و ئالیێن سیاسی دە دهاتە جیبەجیكرن، واتە كارێ‌ كومی وەكە پرۆسەكا گرێدایی پڕەنسیبێن خەباتا نیشتمانی و نەتەوی دهاتە هەژمارتن، هەر وەسا ئێك ژ مژارێن هەری گرنگ دهاتە دیتن.

◦ كارێ‌ سیاسی كارەكێ‌ ب نرخ بوو، بیروباوەران د ناڤ حزبان دا جهێ‌ خوە ب باشی ڤەوژارتبوون، بەرژوەندێن گەل و وەلات جهێ‌ رێز و حورمەتەكا مەزنبوون.

◦ ئێكرێزی و ئێك هەلویستی هەم لسەر ئاستێن پارت و ئالیێن سیاسی هەم ژی لسەر ئاستێن تەخ و توێژێن جڤاكێ‌ ب روهنی دهاتنە پراكتیزەكرن، متمانا گەل ب تەڤگەر و ئالیێن كوردستانی یێن پڕی باوەریبوون.

◦ حزبایەتیا بەرتەسك كار زێدە پێنەدهاتەكرن، تێكەلی و پەیوەندیێن پارتێن سیاسی د ئاگەهیەكا بەردەوام دابوون، لهەمبەری هەموو بویەرەكێ‌ نرخاندنێن هەڤبەش دهاتنە پێكئینان.

◦ ئینتمائا خەلكێ‌ و ئالیێن سیاسی بۆ وەلات و نیشتمانی یا بهێز بوو، ئەڤە پرسێن ب نرخ و بنگەهین بوون، ب چ ڕەنگان سازش لسەر نەدهاتەكرن.

◦ كارەكێ‌ گەلەك ب زەحمەت بوو ئالیەك ب رێژیەكەكا هەری كێم ژی ببیتە بەشەك ژ ئەجیندایێن هێزێن داگیركەرا، ئەڤە ژبوی هەموو ئالیێن سیاسی ب هێلەكا سور دهاتە توماركرن.

◦ هەبوونا هەموو ئالیان گرنگ دهاتە پێناسەكرن، پلانێن ژ ناڤبرنا هەڤ دوو د گورەپانا سیاسی دە ژ كارێن شەرمنوك بوون ، د نێرینا ئالیێن سیاسی دە، چ كەس و چ لایەن یێن زێدە نەبوون د مەیدانا سیاسی دە، واتە پێتڤیاتیا هەموویان ب هەڤ دوو هەبوو.

خالێن نیگەتیف یێن تەڤگەرێ‌ د قوناغا هەری هەستیارا ئیرۆ دە:

◦ ڤەقەتیانەك دهێتە هەستپێكرن، پارت و ئالیێن سیاسی یێن لهەڤ بەلاڤن، نێزیكبوون دناڤبەرا وان دە ناهێتە دیتن، هەر ئێك ب سەرێ‌ خوە ب تایبەتی ژی پارتێن دەسهەلاتدار كاردكەن و متمانا وان زێدە ب كارێ‌ كومێ‌ نەمایە.

◦ حزبایەتیا بەرتەسك هەموو سنورێن دەرباسكرین، باندۆرا ئەڤێ‌ چەندێ‌ كاریگەریەكا نیگەتیف یا كریە سەر تێكرایا دامودەزگەهێن حكومەتێ‌، ئێدی دامەزراوێن نیشتمانی یێن هەری گرنگ ب فەرمانا حزب و كەسان دهێنە لڤاندن.

◦ خەلك بگشتی یێ‌ ژ پرسێن نەتەوی و نیشتمانی دویر كەفتی، ئەو بێدادی و نەیەكسانیا دهێتە پەیرەوكرن ئاخ و نیشتمان لبەر دلێ‌ خەلكێ‌ نرخێن وی یێن دابەزاندیە ئاستێن هەری نزم.

◦ نێزیكبوون دگەل دەولەتێن هەرێمی و دەولەتێن داگیركەرێن كوردستانێ‌ ژبوی بەرژوەندێن حزبی لسەر كیستێ‌ پرسێن نیشتمانی وێنێن گەلەك كرێت یێن دایە خوەیاكرن، دویر ژی ناهێتە دیتن هن جاران نە راستەوخو بەشەكبن د ئەجیندایێن دەولەتێن داگیركەران.

◦ گەلەك جاران د خواندنێن خوە دە مرۆڤ دگەهیتە ئەوێ‌ باوەرێ‌، كو كار و نەڤیان دناڤبەرا ئالیێن سەرەكی یێن كوردستانی دە ب رادێن پلانێن ناڤبرنا ئێك و دوویە د هەموو بواران دە.

◦ نها ئەو زهنیەت یا پەیدابووی، كو هەموو ئالی دزێدەنە تنێ‌ هەبوونا وان ژبوی پرسا وەلاتی یا گرنگە، دڤێ‌ دەربارێ‌ دە دەڤ یێت هاتیەگرتن، كوێلەبوون یا هاتییە قەبولكرن، لەوما لجەم حزبێن دەسهەلاتێ‌ غرور یا گەهشتیە گوپیتكا هەری مەترسیدار.

 

  • 1