بە گشتی، مەترسیدارترین نەخۆشییەکانی پێست دەکرێن بە چەند بەشێکەوە، بەڵام میلانۆما (Melanoma) وەک کوشندەترین و مەترسیدارترین جۆری شێرپەنجەی پێست دەناسرێت.
لێرەدا لیستی مەترسیدارترین نەخۆشییەکانی پێست دەخەینە ڕوو:
١. میلانۆما (Melanoma)
ئەمە مەترسیدارترین جۆری شێرپەنجەی پێستە. هەرچەندە وەک جۆرەکانی تری شێرپەنجەی پێست باو نییە، بەڵام زۆر خێرا بڵاودەبێتەوە بۆ ئەندامەکانی تری جەستە (وەک سییەکان، جگەر و مێشک) ئەگەر لە قۆناغە سەرەتاییەکاندا دەستنیشان نەکرێت.
نیشانەکەی: گۆڕانی ڕەنگ، قەبارە، یان شێوەی خاڵەکان (Moles) لەسەر جەستە.
٢. کارسینۆمای خانەی فلسەکان (Squamous Cell Carcinoma)
ئەمەش جۆرێکی تری شێرپەنجەیە. ئەگەر چارەسەر نەکرێت، دەکرێت گەشە بکات و بچێتە قووڵایی پێست و بۆ بەشەکانی تری جەستە بڵاو ببێتەوە، کە دەبێتە هۆی مەترسی لەسەر ژیان.
٣. نیشانەکانی ستیڤن-جۆنسن (Stevens-Johnson Syndrome - SJS)
ئەمە نەخۆشییەکی دەگمەن بەڵام زۆر مەترسیدارە. زۆربەی کات وەک کاردانەوەیەکی توندی جەستە بۆ هەندێک جۆری دەرمان دروست دەبێت.
چی ڕوودەدات؟ پێست تووشی بڵق دەبێت و دواتر چینە سەرەوەی پێست دەمرێت و لێ دەبێتەوە. ئەمە پێویستی بە چارەسەری بەپەلە هەیە لە نەخۆشخانە چونکە وەک سووتانی پلە سێ وایە.
٤. بەکتریای گۆشتخۆر (Necrotizing Fasciitis)
هەرچەندە ئەمە هەوکردنێکی بەکتریاییە نەک تەنها نەخۆشییەکی پێست، بەڵام لە ڕێگەی برینێکی بچووک لە پێستەوە دەست پێدەکات. ئەم بەکتریایە بە خێراییەکی زۆر شانەکانی ژێر پێست و ماسولکەکان لەناو دەبات و ئەگەر لە ماوەی چەند کاتژمێرێکدا چارەسەر نەکرێت، دەبێتە هۆی مردن.
٥. پێمفیگۆس (Pemphigus)
کۆمەڵێک نەخۆشی بەرگری خۆییە (Autoimmune) کە تێیدا سیستەمی بەرگری جەستە هێرش دەکاتە سەر خانەکانی پێست و پەردە شێدارەکان (وەک ناو دەم). دەبێتە هۆی دروستبوونی بڵقی گەورە و برینی کراوە. پێش دۆزینەوەی چارەسەرە نوێیەکان، ئەم نەخۆشییە زۆربەی کات کوشندە بوو.
کەی پێویستە سەردانی پزیشک بکەیت؟
ئەگەر ئەم نیشانانەت بینی، پێویستە بە پەلە پزیشکی پێست بتبینێت:
خاڵێک (Mole): کە ڕەنگی بگۆڕێت، لێوارەکانی ناڕێک بن، یان خوێنی لێ بێت.
برینێک: کە چاک نەبێتەوە دوای تێپەڕبوونی چەند هەفتەیەک.
بڵقی توند: کە بەسەر جەستەدا بڵاو ببێتەوە و لەگەڵیدا تا (تا لێهاتن)ت هەبێت.
تێبینی: پاراستنی پێست لە تیشکی بەهێزی خۆر و بەکارهێنانی دژەخۆر، باشترین ڕێگایە بۆ ڕێگریکردن لە زۆربەی جۆرەکانی شێرپەنجەی پێست.