ستار ئەحمەد
له ستارگهی سینهتا
عهبدولڕهحیم سهرهڕۆ
له ستارگهی سینهتا
بریسکهیهک گهواهی دهدا
باڵنده کۆچهرییهکانی ئهم دهڤهره
ئهمشهو له جهرگی ئاسمان نهبوونهوه،
عاشقانی میهرهبانی
بهدهم بادهی خهمهکانهوه زڕخهوبوون،
مناڵه بێ نازهکانی شهقام
بهدهم خاشاکی ویژدانهوه
دوایین پهردهیان
لهسهر گرتهی ههناسهدان داخست،
سینهت قهڵغانێکه
به رووی شمشێربهدهستهکانهوه گیرساوه،
بریسکهی دێ له دژواری
بۆیه فهتوای بڕینی دهدهن
بهردهبارانی دهکهن..
دهیچرووسێننهوهو دهیکهن به مانشێت،
به دهروازهی شارا ههڵیدهواسن ،
بهرۆژ چهقۆی رهشی نهفرهتی لێ دهسوون
بهشهو سفرهی خهونی پهمهیی بۆ رادهخهن،
سینهت کتێبێکه له دوو بهرگا
بۆنی سێوو ئهفسانهی دابران و
زێرابه به ئهتک تهنراوهکانی مێژوو..
دهخاته ژێر پرسیار!!
لە تێکستی (لە ستارگەی سینەتدا)ی شاعیر عەبدولڕەحیم سهرهڕۆدا، ئێمە تەنها لەبەردەم هۆنراوەیەکی سادەدا نین، بەڵکو لەبەردەم بینینێکی قووڵداین کە تێیدا جەستەی مرۆڤ و بەتایبەت "سینە" دەبێتە پانتاییەک بۆ نمایشی هەموو ئەو ئازارانەی کە لە ناخی مرۆڤ و لە دەرەوەی کۆمەڵگەدا دەگوزەرێن. شاعیر لێرەدا چەمکی "سینە" لە واتایەکی ڕووتەوە دەگۆڕێت بۆ "ستارگە"؛ واتە ئەو ئاسمان و پێگەیەی کە ئەستێرەکانی ژیان و ئەوین و ژان وەک یەک تێیدا دەدرەوشێنەوە. ئەم نازناوە بۆ سینە، جۆرێک لە فراوانی و گەورەیی بە مرۆڤ دەبەخشێت، چونکە وەک چۆن "ژوانگە" شوێنی ژوانە، "ستارگە"ش دەبێتە مەڵبەندی درەوشانەوەی ئەستێرەکان. ئەم ئاسمانە ناوەکییە، شوێنی هەڵهاتنی ئەو "بریسکە"یە کە گەواهی لەسەر ناهەموارییەکانی دەڤەرەکە دەدات. شاعیر لێرەوە دەست پێدەکات؛ کاتێک باڵندە کۆچەرییەکان ناگەڕێنەوە بۆ جەرگی ئاسمان، ئاماژەیەکی خوازەیی قووڵ بۆ خنکانی ئازادی و تێکچوونی هاوسەنگیی نێوان سروشت و مرۆڤ دەخاتە ڕوو؛ ئاسمانێک کە چیتر باڵندەی تێدا نەکێشرێتەوە، ئاسمانێکی کپ و سامناکە، ڕێک وەک ئەو کۆمەڵگەیەی کە تێیدا دەنگی ئازاد و فڕینی گیان بەستراوەتەوە.
لەناو ئەم ستارگەیەدا، ژیانی ئەوینداران وەک "زڕخەو" وێنا دەکرێت. بێدارییەک پڕە لە پیاڵەی خەمەکان، نیشانەی ئەوەیە کە ئەو ئەستێرانەی لەم سینەیەدا هەڵدێن، ئەستێرەی گەشاوە نین، بەڵکو بریسکانەوەی ژانن. بەڵام دڵتەزێنترین دیمەنی ئەم ئاسمانە ناوەکییە، کاتێک دەردەکەوێت کە شاعیر دەچێتە سەر باسی "مناڵە بێنازەکانی شەقام". ئەو مناڵانەی کە لەجیاتی ئەوەی سەیری ئەستێرەکانی ئاسمان بکەن، لەناو "خاشاکی هۆش و هەست"دا دوایین هەناسەیان دەدەن. لێرەدا "ستارگە" دەبێتە شاهیدی کارەساتێک؛ کاتێک پەردە لەسەر گرتەی هەناسەدان دادەخرێت، واتە ئەو ئاسمانەی شاعیر باسی دەکات، خەریکە تریفەکەی لێ دەبڕێت. ئەم وێنەیە ڕەخنەیەکی توندە لەو کۆمەڵگەیەی ناخی بووەتە پاشماوەی پیس و ڕێگە دەدات مروارییەکانی ژیان لەناو تاریکیدا بپووکێنەوە. برینەکانی سینە لێرەدا دەبنە دەروازەی ژین، چونکە هەر لەوێوەیە کە مرۆڤ دەست دەکات بە ناسینی ئازارە ڕاستەقینەکان و تێگەیشتن لەوەی بێدەنگی بەرانبەر ئەم کارەساتانە، مەرگی ویژدانە.
درێژەی ئەم گەشتە، سینە بەرەو ئەرکێکی تر دەبات و دەیکات بە "قەڵغان". ئەمە دژبەرییەکی سەرسوڕهێنەرە؛ چۆن دەکرێت ستارگەیەک (شوێنی ئەستێرە) لە هەمان کاتدا بەرگرییەک بێت لە بەرانبەر شمشێر بەدەستەکاندا...؟
شاعیر لێرەدا دەڵێت کە جوانی و ڕوونیی ئەم سینەیە، بەهۆی ئەوەی لە بەرانبەر ڕەقی و زۆرداریدا ڕاوەستاوە، دەبێتە ئامانجی "بڕیاری توند و بڕین". ئەو بریسکەیەی کە لە "دژواری"یەوە دێت، ئەو ڕاستییە دەردەخات ، نەیارانی جوانی ناتوانن بەرگەی بریسکانەوەی ئەستێرە بگرن، بۆیە پەنا دەبەنە بەر بەردەبارانکردن و سووتاندن. گۆڕینی ئەم ئازارانە بۆ "ناونیشانی دیاری بڵاوکراوەکان" و هەڵواسینی بە دەروازەی شاردا، نیشانەی ئەوەیە کە کۆمەڵگە چەندە بێبەزەییانە مامەڵە لەگەڵ برینە قووڵەکاندا دەکات و دەیانکاتە کەرەستەیەک بۆ سەرقاڵکردنی خەڵک و ونکردنی ڕاستییەکان.
لە لایەکی ترەوە، سهرهڕۆ باس لە دووفاقەییەکی کوشندە دەکات کە نێوان "ڕۆژ" و "شەو"ی ئەم ستارگەیەی گرتووەتەوە. چەقۆی ڕەشی ڕق لە ڕۆژدا، کە هێمایە بۆ ڕواڵەتە توند و ڕەقەکان، لە شەودا دەگۆڕێت بۆ "سفرەی خەونی پەمەیی". ئەمە ئەو حەزە سەرکوتکراوانەیە کە مرۆڤی ئێمە لەبەرچاوی گشتیدا نەفرەتیان لێدەکات و لە پەنهانیدا خەونیان پێوە دەبینێت. ئەم تێکچوونی شوناسە، سینە دەکاتە کتێبێکی دوو بەرگی؛ بەرگێکیان پڕ لە بۆنی سێو و ئەفسانەی دابڕان، بەرگەکەی تریشی تژییە لەو چڵکاوە پیسانەی کە ڕابردووی مرۆڤی تێدا ئەتک کراوە. شاعیر بەمە دەمانخاتە بەردەم پرسیارێکی گەورە: ڕابردووی ئێمە چەندە لەم چڵکاو و پیسییانەی تێدایە کە کەرامەتی مرۆڤیان پێ لەکەدار کراوە..؟ ئایا ئەم برینانەی سینە نین کە دەیانەوێت ببنە دەروازەیەک بۆ ژیانێکی پاکتر..؟
لە کۆتاییدا، ئەم بەرهەمەی سهرهڕۆ تەنها هۆنراوەیەکی هەست بزوێن نییە، بەڵکو خوێندنەوەیەکی ڕەخنەیی و مرۆڤناسانەیە بۆ دۆخی ئێستای مرۆڤ. شاعیر لە ڕێگەی ئەم "ستارگە"یە و ئەو ئەستێرە بێنازانەی تێیدا دەدرەوشێنەوە، پێمان دەڵێت کە تا ئەو کاتەی ڕابردوو لە پیسییەکان پاک نەبێتەوە و تا ئەو کاتەی "خاشاکی ناخ" شار پاک نەکاتەوە، سینەی ئێمە هەر بە قەڵغانی دەمێنێتەوە و بریسکەکانمان تەنها گەواهی لەسەر سەختی و دژواری دەدەن. ئەم تێکستە بانگەوازێکە بۆ گەڕانەوە بۆ ئەو "بۆنی سێو"ەی کە بنەمای مرۆڤایەتییە، و داوا دەکات ، چیتر ڕێگە نەدرێت هەناسەی پاکی ژیان لە پەراوێزی هەواڵە خوێناوییەکاندا بخنکێنرێت. سهرهڕۆ بە لێهاتوویی توانیویەتی ئاسمانی ڕۆح و زەویی پڕ لە پەڵە پێکەوە گرێ بدات و ڕاگەیەندراوێکی شیعری بۆ ئازارەکانی مرۆڤ دابڕێژێت، کە تێیدا برینەکان دەبنە تەنها دەروازە بۆ گەیشتن بە ژیانێکی شکۆمەند.