
لەسەر بنەمای لێکتێگەیشتنێکی نوێ، هەریەکە لە ئەمریکا، دانیمارک و گرینلاند گەیشتنە رێککەوتنێکی ئەمنی بۆ فراوانکردنی هەژمونی سەربازی واشنتن لە دورگەکەدا. بڕیارە ئەم رێککەوتنە لە کۆبوونەوەی نەتەوە یەکگرتووەکان لە نیویۆرک واژۆ بکرێت و بۆ ڕێکارە یاساییەکانیش ڕەوانەی پەرلەمان دەکرێت.
ناوەرۆک و خاڵە سەرەکییەکانی رێککەوتنەکە
• فراوانکردن و بەهێزکردنی سەربازی: بەدەستهێنانی دەسەڵاتی فراوانتر بۆ واشنتن بە مەبەستی بەهێزکردنی بنکە سەربازییەکان، مافی نیشتنەوە و فڕین بەسەر ئاسمانی دورگەکەدا.
• کۆنتڕۆڵی ئاسایشی هەمیشەیی: بە وتەی دۆناڵد ترەمپ، لێکتێگەیشتنەکە "کۆنترۆڵێکی هەمیشەیی" بەسەر ئاسایشی گرینلانددا دەداتە ئەمریکا و هیچ بەروارێکی کۆتایی هاتنی بۆ دانەنراوە.
• ڕێگریکردن لە چین و ڕوسیا: ئامانجی سەرەکی ڕێگریکردنە لەو وڵاتانەی کە ئەندام نین لە ناتۆ تا بنکەی سەربازی یان وەبەرهێنانی هەستیار لەوێ ئەنجام بدەن.
• پاراستنی سەروەریی سیاسی: ڕێککەوتنەکە هیچ گۆڕانکارییەک لە خاوەندارێتی و پێگەی سیاسی دورگەکەدا ناکات، وەک هەرێمێکی خاوەن خۆبەڕێوەبەری لە چوارچێوەی شانشینی دانیمارکدا دەمێنێتەوە و سەروەرییەکەی 100% بۆ دانیمارک دەبێت.
لێدوانی بەرپرسان
• دۆناڵد ترەمپ (سەرۆکی ئەمریکا): ڕایگەیاند کە ڕێککەوتنەکە گرینلاند دەکاتە بەشێک لە پێویستییەکی ئاسایشی نەتەوەیی بەردەوام.
• میتە فێدریکسن (سەرۆک وەزیرانی دانیمارک): جەختی کردەوە کە ڕێککەوتنەکە ئاسایشی هاوبەش لە جەمسەری باکور بەهێزتر دەکات، هاوکات ڕێز لە سەروەریی دانیمارک و مافی گەلی گرینلاند دەگرێت.
• مارکۆ ڕوبیۆ (وەزیری دەرەوەی ئەمریکا): ئاماژەی بەوە کرد کە گرینلاند دەبێتە بەشێکی سەرەکی لە ناوچەی بەرگری ستراتیژی ئەمریکای باکور.
پاشخانی سیاسی و جوگرافی
• بایەخی ستراتیژی: گرینلاند بەهۆی هەڵکەوتە جوگرافییەکەی لە جەمسەری باکور و بوونی سەرچاوەی سروشتی و کانزایی زۆر، گرنگییەکی گەورەی هەیە.
• مێژووی هاوکاری: پەیوەندییە سەربازییەکانی نێوان هەردوولا بۆ جەنگی جیهانی دووەم و ساڵی 1951 دەگەڕێتەوە، کە تێیدا بنکەی ئاسمانی "بیتوفیک" دروستکرا.
• تەنگژەی دیپلۆماسی پێشوو: گەیشتن بەم ڕێککەوتنە دوای چەندین مانگ لە گرژیی دیپلۆماسی هات، کە لە ساڵی 2025ـەوە بەهۆی داواکارییەکانی ترەمپ بۆ کڕینی دورگەکە دروست بوو بوو.
